2013/07/31

Sri Lanka

Sri Lanka (Demokratyczno-Socjalistyczna Republika Sri Lanki;, trl. Śrī Laжkā Prajātantrika Samājavādi Janarājya, trb. Sri Lanka Pradźatantrika Samadźawadi Dźanaradźja; tamilski இலங்கை சனநாயக சோஷலிசக் குடியரசு, trb. Ilangaj Dźananajaka Soszalisak Kudijarasu) – państwo w Azji Południowej, na wyspie Cejlon (pod tą nazwą znane do 1972) wraz z mniejszymi przybrzeżnymi wyspami. Oddzielone od Półwyspu Indyjskiego cieśniną Palk i zatoką Mannar. Od wschodu oblewane przez Zatokę Bengalską, od południa otwartym Oceanem Indyjskim. Największe miasta kraju to: Kolombo, Dehiwala, Moratuwa, Dżafna, Kandy, Galle, Kalmunai.

Nazwa państwa Sri Lanka, przyjęta w 1972 (wcześniej jako Cejlon), oznacza w sanskrycie „olśniewający kraj”. Obecna nazwa jest współczesną adaptacją nazwy występującej w Ramajanie, gdzie wyspa znana jest jako Lanka.
W Ramajanie wyspa znana jest także jako Lankadweepa (dwepa – wyspa) oraz Lakdiva (diva – wyspa). Późniejszą tradycyjną nazwą była Lakbima. Lak to skrót od Lanka.
Podobną etymologię nazwy wyspy ma tamilska İlankai.

Jest to kraj nizinny. Niziny stanowią 80% jego powierzchni. W środkowo-południowej części znajduje się prekambryjski masyw górski, który jest przedłużeniem Dekanu. Linia brzegowa nie jest zbyt rozwinięta. Przy wybrzeżach znajdują się liczne rafy koralowe. Sri Lanka znajduje się w obszarze klimatu zwrotnikowego monsunowego oraz równikowego wilgotnego na południu. Średnia roczna temperatura wynosi ponad 27 °C, a suma opadów ponad 1000 mm, zaś w górach nawet 5000 mm.

















































































UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/30

Macedonia

Macedonia (maced. Македонија, alb. Maqedonia), Republika Macedonii (maced. Република Македонија, alb. Republika e Maqedonisë), na forum międzynarodowym państwo określane jest tymczasową nazwą Była Jugosłowiańska Republika MacedoniiBJRM.
 Problemy z nazwą tego kraju są efektem sprzeciwu Grecji wobec nazywania tej bałkańskiej republiki Macedonią. Na forum ONZ, Republika Macedonii oficjalnie została przyjęta jako Była Jugosłowiańska Republika Macedonii, znana także pod angielskim akronimem FYROM (Former Yugoslav Republic of Macedonia) (mac. Поранешна Југословенска Република Македонија, trl. Poranešna Jugoslovenska Republika Makedonija).

  • Powierzchnia całkowita: 25 713 km²
  • Powierzchnia lądowa: 24 856 km²
  • Powierzchnia wód: 447 km²
  • Całkowita granica lądowa: 748 km
  • Długość wybrzeża: nie ma dostępu do morza
  • Długość granic z sąsiadującymi państwami: Albania 151 km, Bułgaria 148 km, Grecja 228 km, Kosowo 159 km, Serbia 62 km.
  • Najwyższy punkt: Korab, 2753 m n.p.m.
  • Najniższy punkt: rzeka Wardar na granicy z Grecją – 50 m n.p.m.
Macedonia jest krajem w przeważającej mierze górskim i wyżynnym. Na terenie całego kraju są rozrzucone masywy górskie, z których największy i najwyższy to Szar Płanina. Między masywami leżą kotliny – Priłepsko Połe w dolinie Crnej Reki, Połog w dolinie górnego Wardaru, Owcze Połe i Koczansko Połe nad Bregałnicą oraz doliny większych rzek – Strumicy, Wardaru i Drinu.
Najdłuższą rzeką Republiki Macedonii jest Wardar (320 km długości), którego największymi dopływami są Treska, Pčinja, Bregałnica i Crna Reka. Poza tym terytorium Macedonii odwadniają jeszcze Drin i Strumica. Wardar i Strumica należą do zlewiska Morza Egejskiego, Drin – do zlewiska Morza Adriatyckiego.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/29

Bali

Bali to indonezyjska wyspa w archipelagu Małych Wysp Sundajskich. Jest położona w łańcuchu wysp; od Jawy (na zachodzie) oddziela ją cieśnina Bali, a od wyspy Lombok (na wschodzie) cieśnina Lombok. Stanowi zasadniczą część prowincji Bali.

  • Powierzchnia: 5,6 tys. km²
  • Długość: 145 km
  • Szerokość: 80 km
  • Liczba mieszkańców: 3,3 mln mieszk. (2005)
  • Odległość od Jawy: 3,2 km
  • Najwyższe wzniesienie: czynny wulkan Agung 3142 m n.p.m. (ostatnia erupcja w marcu 1963)
Ludność stanowią głównie Balijczycy, wyznający tzw. hinduizm balijski, a muzułmanie stanowią kilkuprocentową mniejszość.
Główne miasta:
  • Denpasar (stolica)
  • Singaraja
  • Klungkung
  • Kuta
Na wyspie istnieje Port lotniczy Denpasar.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Norway

Norwegia , urzędowo Królestwo Norwegii to monarchia konstytucyjna, której terytorium obejmuje zachodnią część Półwyspu Skandynawskiego, Jan Mayen, Svalbard i Wyspę Bouveta.

Oslo (1624–1877: Christiania, 1877–1924: Kristiania) – stolica i największe miasto Norwegii.
Miasto zostało założone w 1048 roku przez króla Haralda III. Od 1299 roku jest stolicą Norwegii. W samym Oslo mieszka ponad 11% mieszkańców Norwegii.
Oslo stanowi gospodarcze, naukowe, administracyjne i kulturalne centrum Norwegii. Jest siedzibą władz państwa, regionu i gminy. Znajdują się w nim m.in. Pałac Królewski i siedziba parlamentu. Miasto jest również centrum norweskiego handlu, bankowości, przemysłu i transportu morskiego. Jest siedzibą około 980 firm związanych z sektorem morskim zatrudniających około 8500 pracowników. Wśród tych firm których znajdują się jedne z największych na świecie firm zajmujących się transportem morskim, pośredników spedycyjnych i firm ubezpieczeniowych.
Do niedawna Oslo było zaklasyfikowane jako najdroższe miasto świata. Ostatnio, częściowo z powodu osłabienia norweskiej korony, zostało wyprzedzone przez takie miasta jak Tokio, Kopenhaga i Paryż. W 2009 Oslo odzyskało miejsce najdroższego miasta świata. Oslo jest siedzibą Komitetu Ministrów Rady Europy oraz programu Rady Europy i Komisji Europejskiej pod nazwą „Miasta Międzykulturowe”.
Oslo jest położone nad Fiordem Oslo (Oslofjord). Gmina Oslo graniczy z gminami Bærum, Ringerike, Lunner, Nittedal, Skedsmo, Lørenskog, Enebakk, Ski, Oppegård i Nesodden.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/27

Canada

Kanada (ang. i fr. Canada) – państwo położone w Ameryce Północnej, rozciągające się od Oceanu Atlantyckiego na wschodzie do Oceanu Spokojnego na zachodzie i Oceanu Arktycznego na północy. Na południu i północnym zachodzie graniczy ze Stanami Zjednoczonymi, granice morskie: na północy z Danią (Grenlandia) i na wschodzie z Francją (wyspy Saint-Pierre i Miquelon).

 Kanada zajmuje większą część północnej Ameryki Północnej, sąsiadując ze Stanami Zjednoczonymi na południu i na północnym zachodzie (Alaska). Od zachodu oblewa ją Ocean Spokojny, od wschodu Ocean Atlantycki, a od północy Ocean Arktyczny. Biorąc pod uwagę całe terytorium Kanady (9 976 140 km²), jest ona drugim co do wielkości państwem świata (po Rosji) i największym na kontynencie (41% powierzchni). Wliczając jedynie tereny lądowe (9 093 507 km²) kraj zajmuje czwarte miejsce (wyprzedzają ją Rosja, Chiny i Stany Zjednoczone). Powierzchnia wodna kraju wynosi 891 163 km² co stanowi 8,93% całkowitej powierzchni. Linia brzegowa Kanady wynosi 202 080 km. Łączna długość granic wynosi 8893 km (w tym: 2477 km z Alaską). Najbardziej na północ wysuniętym miejscem zamieszkania ludzi w Kanadzie i na świecie jest Posterunek Kanadyjskich Sił Zbrojnych w Alert na północnym krańcu Ziemi Ellesmere’arównoleżnik 82,5°N – tylko 817 kilometrów od Bieguna Północnego.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Brakujące państwa w kolekcji



Afghanistan
Andorra
Angola
Aruba
Barbados
Benin
Bhutan
Burkina Faso
Burundi
Cameroon
Cape Verde
Central African Republic
Chad
Colombia
Comoros
Congo
Cote d'Ivoire
Djibouti
Dominica
Ecuador
Equatorial Guinea
Eritrea
Ethiopia
Gabon
Gambia, The
Ghana/Ghana
Grenada
Guinea
Guinea-Bissau
Haiti
 Jamaica
Jordan
Kenya
Kiribati
Lesotho
Liberia
Libya
Madagascar
Malawi
Maldives
Mali
Marshall Islands
Mauritania
Micronesia
Myanmar
Nauru
Netherlands Antilles
Niger
North Korea
Palau
Palestinian Territories
Paraguay
Rwanda
Saint Kitts and Nevis
Saint Lucia
Saint Vincent and the Grenadines
Samoa 
Sao Tome and Principe
Senegal
Seychelles
Sierra Leone
Sint Maarten
Solomon Islands
Somalia
South Sudan
Sudan
Syria
Timor-Leste
Togo
Tonga
Turkmenistan
Tuvalu
 Uganda
Vanuatu
Yemen
Zambia
Zimbabwe


Terytoria zależne


Under Australian Jurisdiction
Ashmore and Cartier Islands
Christmas Island

Coral Sea Islands

Heard Island and McDonald Islands


Under Danish Jurisdiction
Faroe Islands
Under Dutch Jurisdiction
Aruba
Netherlands Antilles

Under French Jurisdiction
Bassas da India
Clipperton Island
Europa Island
French Polynesia
French Southern and Antarctic Lands
Glorioso Islands
Guadeloupe/Gwadelupa
Juan de Nova Island
Martinique/Martynika
Mayotte
Saint Pierre and Miquelon
Tromelin Island
Wallis and Futuna

Under New Zealand Jurisdiction
Niue
Tokelau

Under Norwegian Jurisdiction
Bouvet Island
Jan Mayen
Svalbard/Svalbard

Under UK Jurisdiction
Anguilla
Bermuda
British Indian Ocean Territory
Cayman Islands
Falkland Islands
Gibraltar
Jersey
Montserrat
Pitcairn Islands
Saint Helena, Ascension and Tristan da Chunha
South Georgia and the South Sandwich Islands
Turks and Caicos Islands/Turks i Caicos

Under U.S. Jurisdiction
American Samoa
Baker Island
Guam/Guam
Howland Island
Jarvis Island
Johnston Atoll
Kingman Reef
Midway Islands
Navassa Island
Northern Mariana Islands
Palmyra Atoll
Virgin Islands
Wake Island

Disputed Territories

Antarctica/Antarktyda Bajo Nuevo Bank (Petrel Islands)
Gaza Strip
Paracel Islands
Serranilla Bank
Spratly Islands
West Bank
Western Sahara
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Singapore

Singapur (ang. Singapore, chiń. 新加坡 Xīnjīapō, malaj. Singapura, tamil. சிங்கப்பூர Cingkappūr) – miasto-państwo położone w pobliżu południowego krańca Półwyspu Malajskiego. Leży w południowo-wschodniej Azji.

Nazwa Singapur pochodzi od dwóch sanskryckich słów: singa (lew) i pura (miasto), stąd niekiedy stosowana nazwa Miasto Lwa.
Wizerunek posągu Merlion jest znanym symbolem Singapuru, używanym do 1997 jako logo przez singapurską izbę turystyki.

Państwo Singapur położone jest na wyspie Singapur o powierzchni 572 km² wraz z grupą otaczających ją wysepek. Powierzchnia lądowa Singapuru ulega stałemu wzrostowi na skutek prac prowadzonych nad pozyskaniem lądu od morza. Są one również źródłem zatargu z sąsiednią Malezją. Z Półwyspem Malajskim wyspa Singapur połączona jest za pomocą nasypu (The Causeway) w północnej części wyspy oraz mostem Tuas Second Link w jej zachodniej części.
Najważniejsze z pozostałych 54 wysp to: Jurong Island, Pulau Tekong, Pulau Ubin i Sentosa.
Wnętrze wyspy Singapur tworzą skały granitowe wzniesione nad najwyższym szczytem kraju Bukit Timah Hill na wysokość jedynie 177 m n.p.m. Jednak na przeważającym obszarze wyspy, a także na pozostałych wyspach, rozciąga się płaska nizina aluwialna.
Singapur obmywają ciepłe wody cieśnin Malakka i Singapurskiej, łączących Morze Andamańskie z Morzem Południowochińskim, oraz cieśniny Johor, która wąskim, zaledwie dwukilometrowym pasem oddziela kraj od Półwyspu Malajskiego. Większość wysp otaczają rafy koralowe.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/26

Bulgaria

Bułgaria, Republika Bułgarii (България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach. Graniczy z Serbią oraz Macedonią od zachodu, Grecją i Turcją od południa, Morzem Czarnym od wschodu i Rumunią od północy.


Sofia (bułg.: София; sofia z gr. znaczy również mądrość) – stolica i największe miasto Bułgarii. Położona w zachodniej części Bułgarii, w śródgórskiej kotlinie, u stóp masywu Witoszy. Miasto leży nad rzeką Bojanską, która jest lewym dopływem rzeki Iskyr. Sofia stanowi wydzielony obwód miejski, jest ponadto ośrodkiem administracyjnym obwodu sofijskiego.
Liczba mieszkańców: 1,27 mln (2007), aglomeracja 1,38 mln (2007)

  • Cerkiew Bojańska (Боянска църква, X w.)
  • początkowo zabudowa orientalna, od końca XIX w. przebudowywana i modernizowana
  • Cerkiew Świętej Niedzieli (Света Неделя, XIX wiek)
  • Rotunda św. Jerzego (Свети Георги, IV w.), początkowo rzymska świątynia, potem meczet, dziś cerkiew-muzeum
  • Cerkiew Mądrości Bożej (Света София - VI w.)
  • cerkiew św. Petki Samardżijskiej (Света Петка Самарджийска, XIV w.)
  • Zabytkowe tureckie łaźnie
  • Meczety: Bania Baszi Dżamija (XVI w.) funkcjonujący do dzisiaj oraz Bujuk Dżamija (XV w.), dziś zamieniony w muzeum historyczne
  • katedra prawosławna św. Aleksandra Newskiego (Св. Александър Невски, z początku XX wieku)
  • rosyjska cerkiew św. Mikołaja (Свети Николай, 1912-1914)
  • Narodowe Muzeum Historyczne
  • synagoga z początków XX wieku
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Russia

Rosja (ros. Росси́я, Rossija; Federacja Rosyjska, ros. Российская Федерация, Rossijskaja Fiedieracyja, posłuchaj po rosyjsku i) – państwo rozciągające się od wschodniej Europy poprzez północną część Azji po Ocean Spokojny. Rosja jest największym państwem na świecie pod względem powierzchni. Petersburg (forma zalecana)[1], Sankt Petersburg (egzonim wariantowy)[2] (ros. Санкт-Петербург, Sankt-Pietierburg, potocznie Петербург, Pietierburg; dawniej Piotrogród, ros. Петроград, Leningrad, ros. Ленинград) – miasto w Rosji, położone w delcie Newy nad Zatoką Fińską na terytorium zawierającym m.in. ponad 40 wysp. W latach 1712–1918 stolica Imperium Rosyjskiego. Powierzchnia 1439 km², liczba ludności 4 600 276[3]. Petersburg jest miastem wydzielonym Federacji Rosyjskiej i stanowi jej odrębny podmiot. Jest stolicą Północno-Zachodniego Okręgu Federalnego i obwodu leningradzkiego, chociaż sam do niego nie należy. Nazwa miasta w ciągu wieków ulegała zmianie. Pierwotnie na cześć św. Piotra miasto nazywało się Sankt Piterburh, co było wzorowane na niderlandzkiej wymowie Sint Petersburg, a wynikało z faktu, iż car Piotr I w młodości przebywał przez pewien czas w Holandii. Później ustabilizowała się nazwa w obecnym odniemieckim brzmieniu. Po wybuchu I wojny światowej, 31 sierpnia 1914 niemiecko brzmiącą nazwę zamieniono ze względów patriotycznych na jej rosyjskie tłumaczenie Piotrogród. Prawie dziesięć lat później, 26 stycznia 1924 Piotrogród stał się Leningradem – w ten sposób uczczono pamięć Włodzimierza Lenina, zmarłego przywódcy Rosji Radzieckiej. 6 września 1991 miastu przywrócono dawną nazwę. Pitier – to z kolei nieoficjalna, pieszczotliwa, potoczna nazwa miasta, która funkcjonowała już w XIX wieku, było używane zarówno w czasach radzieckich, jak też obecnie. Stosują się też określenia kulturalna stolica lub północna stolica. Zalecaną polską nazwą miasta (egzonimem), zgodnie z ustaleniami Komisji Standaryzacji Nazw Geograficznych jest tradycyjna forma Petersburg. W 2006 Komisja dopuściła używanie egzonimu wariantowego Sankt Petersburg, w dalszym ciągu zalecając w języku polskim używanie nazwy Petersburg.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/25

Malta

Malta, Republika Malty (Repubblika ta' Malta, Republic of Malta) – państwo wyspiarskie położone w Europie Południowej, na Morzu Śródziemnym, na południe od Sycylii. Malta jest republiką z jednoizbowym parlamentem. Po ostatnich wyborach, które odbyły się w 2013, w parlamencie zasiadają dwie partie: Partia Pracy (Partit Laburista, PL) – 38 mandatów Partia Narodowa (Partit Nazzjonalista, PN) – 29 mandatów Partie te dzielą między siebie mandaty w parlamencie nieprzerwanie od 1971. Oprócz nich istnieją też inne drobne partie m.in.: Alternatywa Demokratyczna (Alternattiva Demokratika, AD) Maltańska Partia Komunistyczna (Partit Komunista Malti, PKM) Od 1 maja 2004 Malta jest członkiem Unii Europejskiej. W skład archipelagu Wysp Maltańskich wchodzą wyspy: Malta, Gozo, Comino, Cominotto, Wyspy Św. Pawła (dwie wysepki obok siebie) i Filfla, będące wierzchołkami wapiennego masywu, pełnego głębokich zatok i dolin. Współrzędne geograficzne: 35°50' N, 14°35' E Długość wybrzeża: 140,8 km Malta i 56,0 km Gozo Najwyższy punkt: Ta'Dmejrek w pobliżu Dingli – 253 m n.p.m. Najniższy punkt: Morze Śródziemne – 0 m.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Austria

Austria, Republika Austrii (Österreich i, Republik Österreich i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów). Stolica Austrii – Wiedeń – znajduje się na wschodzie kraju.





Lista etymologii nazw państw niem. Österreich ze starowysokoniemieckiego ôstarrîhhi, znaczące „państwo na wschodzie”. W IX wieku terytorium było wschodnią częścią imperium Franków, a także wschodnimi rubieżami osadnictwa niemieckiego na terenach Słowian. Za czasów Karola Wielkiego i w czasie wczesnego średniowiecza tereny te nazywano marchia orientalis (Marchia Wschodnia), co w lokalnym języku przyjęto jako właśnie ôstarrîhhi. To słowo po raz pierwszy pojawia się na dokumencie z 996 roku. Nazwy Ostmark (Marchia Wschodnia) używały hitlerowskie Niemcy po aneksji Austrii. arab. Nimsa: przypuszczalnie od słowiańskiego określenia Niemiec, poprzez język turecki. cz. Rakousko Powierzchnia całkowita: 83 871 km² ląd: 82 780 km² woda: 1091 km² Długość całkowita granic lądowych: 2832 km NiemcyNiemcy: 784 km CzechyCzechy: 632 km WłochyWłochy: 430 km WęgryWęgry: 366 km SłoweniaSłowenia: 330 km SzwajcariaSzwajcaria: 164 km SłowacjaSłowacja: 91 km LiechtensteinLiechtenstein: 35 km Brak dostępu do morza. Najwyższy punkt: Grossglockner: 3798 m n.p.m. Najniższy punkt: Jezioro Nezyderskie: 116 m n.p.m. Najdłuższa rzeka: Dunaj: 357 km Największe jezioro: Jezioro Bodeńskie: 539 km²
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Ukraine

Ukraina (ukr. Україна, Ukrajina) – państwo położone w Europie Wschodniej. Graniczy od północy z Białorusią, od zachodu z Polską, Słowacją i Węgrami, od południa z Rumunią i Mołdawią oraz Morzem Czarnym i Morzem Azowskim, od północnego wschodu i wschodu z Federacją Rosyjską. Krajobraz Ukrainy składa się głównie ze stepów i wyżyn; na zachodzie kraju rozciągają się Karpaty, a na Krymie – Góry Krymskie. Stolicą Ukrainy jest od 1934 r. Kijów. Inne duże miasta: Charków, Dniepropietrowsk, Donieck, Odessa, Zaporoże, Lwów, Krzywy Róg, Mariupol, Łuhańsk. Łączna długość granic: 7340 km. Najwyższy punkt: Howerla 2061 m n.p.m. Najniższy punkt: Morze Czarne 0 m. Klimat Znaczna część Ukrainy jest położona w strefie klimatu umiarkowanego kontynentalnego, natomiast południe (na przykład Krym) – w strefie klimatu morskiego. Obszar kraju znajduje się najczęściej pod wpływem polarnomorskich i polarnokontynentalnych mas powietrza. Bilans promieniowania jest tu dodatni i wynosi na północy 35 kcal/cm², a na południu 50 kcal/cm². Najbardziej charakterystyczną cechą klimatu Ukrainy jest jego wzrastający z zachodu na wschód kontynentalizm termiczny. W związku z tym roczne amplitudy temperatury powietrza wahają się od 25 °C we Lwowie do 30 °C w Starobielsku. Na terenie kraju przeważa również kontynentalny rozkład opadów z maksimum w ciepłym okresie roku. Roczna suma opadów maleje z północnego zachodu (600 mm) na południowy wschód (400 mm).
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/24

New Zealand

Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.Odkrywca Nowej Zelandii, żeglarz holenderski Abel Tasman, nazwał ją „Staaten Landt”, tzn. Ziemia Stanów, na cześć ówczesnych Stanów Generalnych. Nazwa „Nieuw Zeeland” – Nowa Zelandia, pojawiła się 23 lata później na mapie holenderskiej z 1665. Pochodzi ona od nazwy prowincji holenderskiej Zeeland. Do ok. 1000 Nowa Zelandia była bezludna, aż zaczęli przypływać z wysp Oceanii i osiedlać się Maorysi. Najpierw zasiedlili Wyspę Północną, a potem następne. Europejskim odkrywcą wysp był holenderski podróżnik Abel Tasman w 1642, który przy próbie wysadzenia załogi na zachodnim wybrzeżu został zaatakowany przez tubylców, co skończyło się śmiercią czterech ludzi. Po tym wydarzeniu odpłynął. Kolonizacja zaczęła się po 127 latach, kiedy w 1769 została ponownie odkryta przez brytyjskiego podróżnika i odkrywcę Jamesa Cooka. Pierwsze kilkadziesiąt lat to czas konfliktów między Maorysami a brytyjskimi kolonizatorami (składającymi się w większości ze złodziei, morderców i gwałcicieli zesłanych z więzień na terenie Wielkiej Brytanii). Dopiero 6 lutego 1840 podpisano porozumienie pomiędzy 500 przywódcami maoryskich plemion a reprezentacją brytyjskiej korony. Był to „Traktat Waitangi”, uważany przez historyków za dokument tworzący Nową Zelandię. Na pamiątkę tamtego wydarzenia co roku 6 lutego obchodzi się święto narodowe „Waitangi Day”. Jednak podpisanie porozumienia nie zakończyło sporów między Maorysami a Europejczykami i dochodziło do wielu zbrojnych potyczek. Potyczki te w II połowie XIX wieku przekształciły się w dwie krwawe wojny przegrane przez Maorysów. Od 1856 Nowa Zelandia miała własny rząd w ramach brytyjskiej kolonii. W 1907 uzyskała status dominium, a od 1947 stała się w pełni niepodległym państwem.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

India

Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego. Od północy Indie są ograniczone przez pasma górskie: Karakorum i Himalaje. Z Indiami graniczą: Pakistan na północnym zachodzie, Chiny, Nepal oraz Bhutan na północy, Mjanma i Bangladesz na północnym wschodzie, Sri Lanka przez zatokę Mannar i cieśninę Palk na południowym wschodzie. Od południowego zachodu kraj otaczają wody Morza Arabskiego, zaś od południowego wschodu Zatoki Bengalskiej i Morza Andamańskiego. Do Indii należy archipelag Lakkadiwów leżący na Morzu Arabskim 450 km na zachód od wybrzeży kraju oraz leżące w Zatoce Bengalskiej archipelagi Andamanów i Nikobarów.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/23

Italy

Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8. San Benedetto del Tronto – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Marche, w prowincji Ascoli Piceno. Według danych na styczeń 2009 gminę zamieszkiwało 47 771 osób przy gęstości zaludnienia 1887 os./1 km². W miejscowości znajduje się stacja kolejowa San Benedetto del Tronto.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Philippines

Filipiny, oficjalnie Republika Filipin (fil.: Pilipinas, Republika ng Pilipinas, ang.: Philippines, Republic of the Philippines ) – państwo wyspiarskie w południowo-wschodniej Azji, położone na Archipelagu Filipińskim na Oceanie Spokojnym. Od północy Filipiny oblewane są wodami cieśniny Luzon, od zachodu wodami Morza Południowochińskiego. Archipelag oddzielony od wyspy Borneo Morzem Sulu oraz Morzem Celebes od pozostałych wysp Indonezji. Od wschodu Filipiny otoczone są wodami Morza Filipińskiego. Nazwa Filipiny pochodzi od imienia króla Hiszpanii Filipa II Habsburga. W 1543 roku hiszpański odkrywca Ruy López de Villalobos nazwał wyspy Leyte i Samar Felipinas na cześć ówczesnego księcia Asturii. Ostatecznie dla całego archipelagu przyjęła się nazwa Las Islas Filipinas. Wcześniej Hiszpanie używali określeń Islas del Poniente (dosł. Wyspy Zachodu) lub San Lázaro – nazwy wymyślonej przez Ferdynanda Magellana[4][5][6][7][8]. Oficjalna nazwa Filipin zmieniała się kilkakrotnie w historii państwa. W czasie powstania antyhiszpańskiego w latach 1896–1898 Zgromadzenie Narodowe proklamowało utworzenie Republiki Filipińskiej (República Filipina). Od wybuchu wojny amerykańsko-hiszpańskiej i powstania antyamerykańskiego do momentu powstania Wspólnoty Filipin amerykańskie władze kolonialne używały nazwy Wyspy Filipińskie (Philippine Islands). W czasie rządów amerykańskich pojawiło się także określenie Filipiny, które z czasem przyjęło się jako popularna nazwa dla kraju[9]. Po uzyskaniu niepodległości oficjalna nazwa państwa to Republika Filipin.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/22

Belarus

Pierwsze wzmianki o ziemiach określanych jako Biała Ruś pojawiły się w średniowieczu, lecz nazwę tę, w odniesieniu do terytorium, stosowano niekonsekwentnie. Jan z Czarnkowa określił tym mianem Księstwo połockie i takie same określenia pojawiają się w późniejszych kronikach krzyżackich. W Rzeczypospolitej w XVI wieku tą nazwą określano ziemie utracone na rzecz Moskwy w wojnie w latach 1558–1570 (Połock z zamkiem Turowla, część ziemi witebskiej z zamkami Ozierzyszcze i Uświat), a od początku XVII w. także wschodnie województwa Wielkiego Księstwa Litewskiego. Według Leksykonu Geograficznego Hilariona Karpińskiego z 1766 roku, Białoruś pod względem geograficznym obejmowała województwo mścisławskie, smoleńskie i połockie. W 1860 roku w Encyklopedii Powszechnej Orgelbranda pod pojęciem Białoruś wzmiankowano 5 województw I Rzeczypospolitej. Oprócz wymienionych wcześniej, były to także województwo witebskie oraz mińskie (bez powiatu rzeczyckiego i mozyrskiego[11]. Od początku XX wieku terminem „Białoruś” zaczęto określać także, położone na zachód, tereny Czarnej Rusi, Grodzieńszczyzny oraz Polesia. Białoruś graniczy od zachodu z Polską, od północy z Litwą i Łotwą, od wschodu z Rosją i od południa z Ukrainą. Nie posiada dostępu do morza. Całkowita granica lądowa: 2986 km Długość granic z sąsiadującymi państwami: Łotwa 143 km, Litwa 462 km, Polska 416 km, Rosja 990 km, Ukraina 975 km Najwyższy punkt: Góra Dzierżyńska (Święta Góra) 346 m n.p.m. Najniższy punkt: Niemen 90 m n.p.m. Największe miasta: Mińsk (stolica) – 1,8 mln mieszkańców, Homel, Grodno, Witebsk, Mohylew, Bobrujsk, Brześć nad Bugiem, Baranowicze, Borysów, Pińsk, Orsza, Nowopołock, Mozyrz, Lida, Mołodeczno. Na Białorusi kryteria przyznania statusu miasta precyzuje zarządzenie z 5 maja 1998 r. (Закон Республики Беларусь от 5 мая 1998 г. №154-З «Об административно-территориальном делении и порядке решения вопросов административно-территориального устройства Республики Беларусь»).
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Moldavia

Mołdawia, Republika Mołdawii (mołd., rum. Moldova; mołd., rum. Republica Moldova; ros. Молдавия; czasem używana jest niezalecana przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami RP nazwa Mołdowa[1]) – państwo europejskie położone na terenach historycznej Besarabii jak i obszarów położonych na lewym brzegu Dniestru (tzw. "Naddniestrze"). Graniczy z Ukrainą i Rumunią. W jej skład wchodzi także Terytorium Autonomiczne Gagauzji, gdzie językami urzędowymi są obok mołdawskiego gagauski i rosyjski, choć sami Rosjanie stanowią niewielką część ludności tego obszaru. Rdzenną ludność Gagauzji (Gagauz Yeri) (ponad 80%) stanowią Gagauzi – tureckojęzyczni prawosławni chrześcijanie. Lewobrzeżny (w stosunku do Dniestru) niewielki fragment Mołdawii nazywany Naddniestrzem, zamieszkały w znacznej mierze przez Rosjan i Ukraińców ze stolicą w Tyraspolu, ogłosił secesję po upadku Związku Radzieckiego i od czasu krótkiej wojny domowej funkcjonuje jako niepodległe państwo (Naddniestrzańska Republika Mołdawska lub błędnie Mołdawska Republika Naddniestrza), choć nieuznawane na arenie międzynarodowej. Od kilku lat trwają bezowocne rozmowy zjednoczeniowe, w których pośredniczy OBWE. Władze mołdawskie opowiadają się za zjednoczeniem "asymetrycznym", w ramach którego Naddniestrze otrzyma szeroką autonomię, władze w Tyraspolu dążą zaś do zjednoczenia "symetrycznego", w którym obie części Mołdawii będą miały takie same prawa. Część Mołdawian opowiada się za zjednoczeniem z Rumunią. W zorganizowanym w 1994 roku referendum na ten temat poparcie było minimalne - 94,4% opowiedziało się za niezależnością, jednak sondaż zorganizowany w 2008 roku, po 17 latach niepodległości, wskazał że już 29% Mołdawian popiera ideę zjednoczenia.Mołdawia jest oficjalnie republiką parlamentarną (tak stanowi konstytucja kraju z 1994 nowelizowana w 2003). Na czele państwa stoi prezydent, wybierany przez parlament większością 3/5 głosów (tak jest od 2001, wcześniej głowa państwa wybierana była przez obywateli, a ustrój miał charakter parlamentarno-prezydencki). Prezydent przyjmuje ambasadorów, wysyła przedstawicieli Mołdawii do obcych państw, ratyfikuje umowy międzynarodowe, reprezentuje państwo na zewnątrz. Ma prawo mianowania premiera po każdych wyborach parlamentarnych, podpisuje ustawy, które może odesłać do Trybunału Konstytucyjnego, w szczególnych przypadkach zachowuje prawo weta wobec parlamentarnych przedłożeń. Prezydent nadaje także obywatelstwo cudzoziemcom, stosuje prawo łaski, a także posiada specjalne uprawnienia w dziedzinie wojskowości. Ogółem spraw kieruje w Mołdawii prezes rady ministrów, wybierany przez parlament bezwzględną większością głosów. Stoi on na czele rządu, który podlega parlamentowi i może być przez niego odwołany.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Isle of Man

Wyspa Man (ang. Isle of Man, manx Ellan Vannin, Mannin) – wyspa w archipelagu Wysp Brytyjskich, położona na Morzu Irlandzkim, pomiędzy Wielką Brytanią i Irlandią. Posiada (podobnie jak Wyspy Normandzkie) specyficzny status polityczny dependencji Korony brytyjskiej. Formalnie nie jest częścią Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, ani Unii Europejskiej. Na fladze Wyspy Man przedstawiony jest tzw. triskelion.

Głową państwa jest monarcha brytyjski, noszący tytuł Lord of Mann. Reprezentuje go Lieutenant Governor, sprawujący swój urząd przez okres pięciu lat. Wyspa Man ma własny, dwuizbowy parlament, Tynwald (Thingvöller), działający nieprzerwanie od 979[5] r. Rząd składa się z dziewięciu ministerstw. Na jego czele stoi Chief Minister, powoływany przez Tynwald na pięcioletnią kadencję. Wielka Brytania odpowiada za politykę zagraniczną i obronność Wyspy Man.Wyspa jest w większości nizinna, jedynie w części północnej znajdują się wzgórza, sięgające do wysokości 621 m n.p.m. (góra Snaefell). Wyspa posiada wybrzeże klifowe. W ok. 30% pokrywają ją wrzosowiska i krzewy.Klimat na wyspie jest umiarkowany ciepły morski. Charakteryzuje się on stosunkowo niewielkimi różnicami temperatur. Najchłodniejszym miesiącem jest luty, ze średnią temperaturą 4,9 °C, najcieplejszymi – lipiec oraz sierpień, ze średnią temperaturą 17,6 °C. Rekordową temperaturą odnotowaną na wyspie było 28,9 °C. Zimą rzadko zdarzają się opady śniegu. Czasami pojawiają się mgły, w szególności na południowym i wschodnim wybrzeżu. Średnia roczna ilość opadów na południowo-wschodnim wybrzeżu wynosi 863 mm, jednak zmienia się wraz z wysokością, osiągając ponad dwukrotnie większą wartość na najwyższym wzniesieniu wyspy.W 2006 r. populacja Wyspy Man liczyła 80.058 osób, z czego 26.218 zamieszkiwało stolicę Douglas. 47,6% stanowiły osoby urodzone na wyspie, kolejne 37,2% w Wielkiej Brytanii, 3,4% w Szkocji, 2,1% w Irlandii Północnej i niespełna 1,2% w Irlandii. Rdzenną ludność wyspy stanowią celtyccy Mańczycy. Największy odsetek imigrantów osiedlających się lub pracujących w ostatnich latach na Wyspie Man stanowią: Polacy, Bułgarzy, Rumunii, Filipińczycy, Południowoafrykańczycy, Hindusi.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Ireland

Irlandia– państwo w Europie Zachodniej, od 1973 państwo członkowskie Unii Europejskiej. Zajmuje większość terytorium wyspy o tej samej nazwie. Historyczną, łacińską nazwą Irlandii, nadaną przez Rzymian, była Hibernia, pochodząca od greckiego określenia Ἰονερνία (Ioneria). Spotykana jest także nazwa Ἰέρνη (Iernē). Nazwa rzymska została „przerobiona” na Hibernia ze względu na swoje podobieństwo do wyrazu (łac.) hibernus – „zimowy”. Staroirlandzkie zapożyczenie nazwy jako īweriū / īwerion, po pewnym czasie przeistoczyło się we współczesną nazwę Éire.Konstytucja Irlandii z 1937 roku stanowi, iż oficjalną nazwą państwa jest Éire (w języku irlandzkim) oraz Ireland (w języku angielskim). Nazwy te używane są podczas podpisywania umów międzynarodowych i traktatów stowarzyszeniowych. Niemniej, jako opisu państwa, stosuje się irlandzką nazwę Poblacht na hÉireann lub jej angielską wersję Republic of Ireland. Używanie jednej nazwy, dla określenia wyspy, jak i państwa, miało na celu podkreślenie integralności Irlandii Północnej i pozostałej części wyspy, jako jednego organizmu państwowego. Państwa stowarzyszone we Wspólnocie Narodów, włączając w to Zjednoczone Królestwo, dla określenia Irlandii jako państwa używają nazwy Éire. Podobnie w państwach europejskich, przesyłki pocztowe adresowane są do Irlandii z dodatkowym dopiskiem Éire. Według przepisów z roku 1947, w pismach urzędowych dotyczących Irlandii jako państwa, powinno stosować się nazwę Éire. Położenie Dostęp do Morza Irlandzkiego, Morza Celtyckiego, Oceanu Atlantyckiego, a od Wielkiej Brytanii oddziela ją Kanał Św. Jerzego. Dł. wybrzeża 1448 km Dł. granicy z Irlandią Północną (częścią Zjednoczonego Królestwa) 360 km Najwyższy punkt Carrantuohill 1041 m n.p.m. Najniższy punkt Ocean Atlantycki 0 m. Najdłuższa rzeka Shannon 386 km Największe jezioro Lough Corrib 176 km² Klimat Umiarkowanie ciepły (w wyniku oddziaływania ciepłego prądu morskiego Północnoatlantyckiego) Niskie amplitudy rocznych temperatur Wysoka wilgotność powietrza oraz częste opady deszczu Od końca XVI w. wyspa Irlandia tradycyjnie dzielona była na 4 historyczne prowincje, a te z kolei dzielono na 32 hrabstwa. Dwa historyczne hrabstwa: Desmond oraz Coleraine obecnie nie istnieją, a niektóre inne zmieniły nazwy bądź granice. Po podziale Irlandii w 1921 roku, nowo powstałe państwo irlandzkie (Saorstát Éireann) objęło 26 hrabstw, a 6 pozostałych znalazło się w granicach Irlandii Północnej. Dwa hrabstwa w Republice uległy podziałowi, co dało obecny podział administracyjny na 29 hrabstw. Nadal jednak podział na 26 hrabstw funkcjonuje dla celów pocztowych oraz w kontekstach sportowych i kulturowych.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Estonia

Estonia (est. Eesti, Republika Estońska – Eesti Vabariik) – państwo w Europie Północnej, nad Morzem Bałtyckim, powstałe po I wojnie światowej. Członek Unii Europejskiej i NATO. Graniczy z Łotwą od południa i z Rosją od wschodu oraz z Finlandią przez Zatokę Fińską. Całkowita granica lądowa: 633 km Długość wybrzeża: 374 km Długość granic z sąsiadującymi państwami: Łotwa 339 km, Rosja 294 km Najwyższy punkt: Suur Munamägi 318 m n.p.m. Najniższy punkt: Bałtyk 0 m Nazwa Estonia (we współczesnym języku estońskim Eesti) może być wywodzona ze słowa Aestii, nazwy nadanej przez starożytnych Germanów ludom zamieszkującym tereny na północny wschód od Wisły. Rzymski historyk Tacyt w 98 r. n.e. po raz pierwszy pisał o ludach Aestii i wczesnych Skandynawach, nazywając ziemie na południe od Zatoki Fińskiej Eistland, a ich mieszkańców eistr.W skład Estonii wchodzi ponad 1500 wysp i wysepek w Zatoce Ryskiej (największe Sarema i Hiuma) o łącznej powierzchni 4,2 tys. km² (9,2% powierzchni kraju). Zachodnie wybrzeże silnie rozczłonkowane, niskie, północne – wysokie i strome. Większość obszaru stanowią tereny nizinne (średnia wysokość 50 m) z najwyższym wzniesieniem Suur Munamägi, sięgającym 318 metrów n.p.m. Rzeźba polodowcowa (moreny, drumliny, ozy, jeziora). W północno-wschodniej części wysoczyzna Pandivere (wys. do 166 m), na południu i południowym wschodzie wzniesienia Sakala, Otepää i Haanja (do 318 m). Klimat umiarkowany, przejściowy między morskim i kontynentalnym. Średnia temperatura w najchłodniejszym miesiącu (w lutym) wynosi od –6 °C na wschodzie, do –2 °C na zachodnich wyspach, w lipcu 16-17 °C. Suma roczna opadów 600–700 mm, maksimum od lipca do września. Gęsta sieć rzeczna, zwłaszcza w południowej części, główne rzeki: Narwa, Ema, Parnawa; ponad 1000 jezior (ok. 5% powierzchni kraju), największe Pejpus (graniczne z Rosją). Estonia leży w strefie lasów mieszanych. Na ubogich glebach piaszczystych rosną bory sosnowe (z sosną zwyczajną), na glebach bardziej żyznych lasy świerkowe (ze świerkiem pospolitym), niekiedy ze znacznym udziałem dębu szypułkowego i innych drzew liściastych. Lasy zajmują ok. 18% powierzchni kraju, torfowiska (przeważnie wysokie) i tereny podmokłe – 20%. Na wschód od Tallinna (na wybrzeżu Zatoki Fińskiej) Park Narodowy Lahemaa.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/14

Taiwan

Tajwan, hist. Formoza (chiń. upr.: 台湾; chiń. trad.: 臺灣 lub 台灣; pinyin: Táiwān; pe̍h-ōe-jī: Tâi-oân) – wyspa na Oceanie Spokojnym, oddzielona od Chin kontynentalnych Cieśniną Tajwańską. Jest wyspą w większości wyżynną, obrzeża Tajwanu są nizinne. Nazwa "Formoza" pochodzi z języka portugalskiego. Mianem Ilha Formosa ("piękna wyspa") określili w XVI w. Tajwan portugalscy żeglarze, pływający wzdłuż jej wybrzeży. Pocztówka 3D :) Wyspa Tajwan ma powierzchnię 35 801 km². W najdłuższym miejscu wyspa ma długość 377 km, a szerokość w najszerszym miejscu dochodzi do 142 km. Na północy wyspy panuje klimat podzwrotnikowy, w centrum i na południu wyraźne są wpływy klimatu zwrotnikowego. Zimą wieje silny monsun z północnego wschodu, latem silny monsun z południowego zachodu, który przynosi ze sobą silne opady. Zachód wyspy tworzy nizina, która wznosi się w kierunku wschodnim, aż po góry w centralnej części wyspy. Góry tworzy ponad dwieście szczytów o wysokości ponad 3000 m n.p.m.. Najwyższym punktem Tajwanu jest góra Yu Shan (3952 m) w paśmie Yushan Shanmai. Na wschodnim wybrzeżu znajduje się kilka kolejnych, nieco mniejszych pasm górskich. O znaczkach:
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Puerto Rico

Portoryko (hiszp. Puerto Rico – "bogaty port") – terytorium zorganizowane nieinkorporowane Stanów Zjednoczonych o statusie wspólnoty (US Commonwealth), leżące na wyspie o tej samej nazwie (i kilku innych mniejszych wyspach) w Ameryce Środkowej, nad Oceanem Atlantyckim i Morzem Karaibskim.ortoryko należy do geologicznej struktury Wielkich Antyli. Obszar wyspy zajmują sfałdowane w czasie orogenezy alpejskiej Cordillera Central z najwyższym szczytem kraju - Corro de Punta (1 338 m n.p.m.), oprócz tego pasma na wyspie rozciągają się Sierra de Luqillo i Sierra de Cayey. Portoryko leży w strefie klimatu podrównikowego wilgotnego, który kształtuje północno-wschodni pasat. Średnia roczna temperatura wynosi 26 °C, a opady są zróżnicowane i wynoszą od około 1 000 mm do nawet 4 000 mm i są nierównomiernie rozłożone w ciągu roku. Roślinność wyspy jest w znacznym stopniu wyniszczona, lasy tropikalne zajmują niewielki obszar wyspy. Fauna należy do antylskiej krainy netropikalnej i jest bogata pod względem gatunkowym.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

2013/07/12

Sweden

Szwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku. Graniczy z Norwegią, Finlandią i DaniąSzwecja jest monarchią konstytucyjną. Konstytucja Szwecji nie jest jednolitym aktem prawnym, ponieważ w jej skład wchodzą oddzielne dokumenty: „Akt o formie rządów” z 1974 r. „Ustawa o wolności prasy” z 1948 r. (patrz: Zniesienie cenzury w Szwecji) „Akt o sukcesji tronu” z 1810 r. „Podstawowe Prawo Swobody Wyrazu” z 1991 r. Oprócz tych praw fundamentalnych istnieje jeszcze „Akt o Riksdagu”, który ma niższą rangę niż wcześniej wymienione, właściwie zajmuje pozycję pośrednią między prawami fundamentalnymi a zwykłymi ustawami. Tym niemniej można ją znaleźć obok trzech wcześniej wspomnianych aktów w kolejnych wydaniach „Konstytucji Szwecji”. Obecnie obowiązująca konstytucja weszła w życie 1 stycznia 1975 roku. Uchwalono ją po długich dyskusjach zapoczątkowanych w 1954 roku. Dyskusję tę zainicjował spory rozdźwięk między treścią ówczesnej konstytucji dającą w systemie ustrojowym przewagę królowi, a rzeczywistością, w której dominował parlament kontrolowany przez Szwedzką Socjaldemokratyczną Partię Robotniczą (SAP). W tym miejscu warto wspomnieć o tym, że Szwecja jest państwem, w którym reformy systemu politycznego następują bardzo powoli i zazwyczaj polegają na akceptacji istniejących już w rzeczywistości rozwiązań. Monarcha Król jest głową państwa, ale ma niewielkie uprawnienia. Przez wieki systematycznie tracił je na rzecz innych organów państwowych: parlamentu, rządu i innych urzędów centralnych. Formalnie jednak nadal jest podmiotem władzy wykonawczej. Najnowsza odsłona konstytucji tak ogranicza jego prerogatywy, że są one nawet mniejsze od uprawnień królowej brytyjskiej. Do kompetencji szwedzkiego króla zalicza się zatem: reprezentowanie Szwecji wobec innych głów państw i dyplomatów, zwierzchnictwo w państwowym Kościele ewangelicko-augsburskim (luterańskim), uroczyste otwieranie sesji Riksdagu, wręczanie Nagrody Nobla, udzielanie rady, zachęcanie i ostrzeganie parlamentu i rządu.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Uzbekistan

Uzbekistan (uzb. Oʻzbekiston, Republika Uzbekistanu – Oʻzbekiston Respublikasi) – państwo położone w Azji Środkowej, członek Wspólnoty Niepodległych Państw. Jest krajem podwójnie  śródlądowym.
 

. 
 Uzbekistan jest republiką, w której wprowadzono autorytarne rządy prezydenckie. Władzę ustawodawczą sprawuje dwuizbowy parlament (Najwyższe Zgromadzenie, uzb. Oliy Majlis), który w rzeczywistości nie odgrywa poważniejszej roli. Prezydent, którym od 29 grudnia 1991 r. nieprzerwanie jest Islom Karimov, posiada pełnię władzy wykonawczej – ma decydujący wpływ na skład rządu, powołuje także gubernatorów poszczególnych prowincji. Prezydent jest wybierany w wyborach powszechnych na siedmioletnią kadencję (referendum z 27 stycznia 2002 r. postanowiło o zmianie obowiązującej dotąd kadencji pięcioletniej). W ostatnich wyborach z 23 grudnia 2007 r. prezydent Islom Karimov otrzymał według oficjalnych danych 90,77% głosów. Wytykane przez zachodnich obserwatorów manipulacje wyborcze stawiają pod znakiem zapytania legalność jego prezydentury. Pod względem administracyjnym kraj dzieli się na 12 wilajetów (andiżański, bucharski, chorezmijski, dżyzacki, fergański, kaszkadaryjski, namangański, nawojski, samarkandzki, surchandaryjski, syrdaryjski, taszkencki) i jedną republikę autonomiczną Karakałpację. W I tysiącleciu p.n.e. terytorium dzisiejszego Uzbekistanu znajdowało się w obrębie starożytnych królestw Baktrii i Sogdiany (znajdujące się w Uzbekistanie miasto Samarkanda było niegdyś centrum tego ostatniego). Od VI w. p.n.e. rządzili tutaj przedstawiciele perskiej dynastii Achemenidów. Obszar ten został następnie podbity przez Aleksandra Macedońskiego. Po jego śmierci rządzili tu Seleukidzi.
UDOSTĘPNIJ TEN POST

Luxembourg

Luksemburg, Wielkie Księstwo Luksemburga (luks. Lëtzebuerg, Grousherzogdem Lëtzebuerg; niem. Luxemburg, Großherzogtum Luxemburg; fr. Luxembourg, Grand-Duché de Luxembourg) – państwo położone w Europie Zachodniej. Graniczy z Francją od południa, Niemcami od wschodu i z Belgią od zachodu i północy. Państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz NATO.





Luksemburg to kraj o powierzchni 2586 km². całkowita długość granicy lądowej: 359 km długość wybrzeża: 0 km długość granic z sąsiadującymi państwami: Belgia 148 km, Francja 73 km, Niemcy 138 km najwyższy punkt: Kneiff 560 m n.p.m. najniższy punkt: rzeka Mozela 133 m n.p.m. Historia Luksemburga sięga X w. Kolejni jego władcy, zaczynając od niewielkiego skrawka ziemi wokół skały luksemburskiej, stopniowo poszerzali granice hrabstwa, położonego na zachodnich peryferiach Niemiec. Sukces osiągnął Henryk VII Luksemburski, który na początku XIV w. został królem niemieckim i cesarzem rzymskim. Dzięki temu jego następcy sięgnęli po trony Czech i Węgier, stopniowo jednak zaniedbali niewielkie hrabstwo, z którego się wywodzili. Było ono zastawiane, a po wygaśnięciu rodu Luksemburgów przechodziło z rąk do rąk. Z końcem XV wieku znalazł się w rękach Habsburgów, najpierw hiszpańskich, a w XVIII w. austriackich. Włączony do Francji przez Napoleona. Według ustaleń kongresu wiedeńskiego w 1815 Wielkie Księstwo Luksemburga uzyskało niezależność i zostało związane unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem Niderlandów. Mimo niepodległości stacjonowały w nim garnizony pruskie. W 1839 w efekcie ustaleń konferencji londyńskiej utraciło znaczną (zamieszkaną głównie przez Walonów) część terytorium na rzecz nowo utworzonej Belgii. Od 1842 w unii celnej ze Związkiem Niemieckim, po I wojnie światowej z Belgią. Kraj zyskał pełną niepodległość w 1867, w 1890 zerwano unię personalną z Holandią. Zajęty przez III Rzeszę w 1940, stał się częścią tzw. "Wielkich Niemiec". Działał tu jeden z najbardziej prężnych ruchów oporu. Jego dziełem był m.in. jedyny udany w okupowanej Europie strajk antynazistowski. Wyzwolony przez siły alianckie w grudniu 1944 i styczniu 1945. Po wojnie najpierw w unii celnej (1944) Benelux (razem z Belgią i Holandią), potem od 25 marca 1957 w Europejskiej Wspólnocie Gospodarczej jako członek założyciel. Obecnie jedno z najbogatszych państw kontynentu, skutecznie przyciągające kapitał zagraniczny (siedziby ponad 100 banków) i emigrantów z innych krajów.
O znaczkach:
UDOSTĘPNIJ TEN POST
Szablon stworzony przez Blokotka. Wszelkie prawa zastrzeżone.